Sztuka Cmentarza Pow您kowskiego


Nagrobek Jana i Dominika Bohusz

Dane podstawowe

Data wystawienia: 1869 r.
Data renowacji: 1980 r., 2008 r.
Tw鏎cy: Faustyn Cengler
Materia造: kamie
Lokalizacja nagrobka: kw. 175

Pochowani

1. Bohusz Jan (1866-1869)

2. Bohusz Dominik (1868-1869)

3. Bohusz Teodor (1831-1883)

4. Bohusz Kamila (1877-1887)

5. Bohusz Janina (?-1942)

6. Bohusz Justyna (gr鏏 symboliczny)

Inskrypcje

bd.

Historia nagrobka

Przez d逝gi czas uwa瘸豉m ten nagrobek za zniszczony, gdy odk康 zacz窸am "nawiedza" Stare Pow您ki (czyli od ok. 2001 r.) nigdy na nie trafi豉m. A tu pewnego pi瘯nego wiosennego dnia A.D. 2008 r. przeznaczenie skierowa這 me kroki do mogi造 rodziny Bohusz闚 i c騜 widz? Dzie這 sztuki, moi Pa雟two, dzie這 sztuki! :-)

Pomnik zosta wystawiony dla Jana i Dominika Bohusz闚, zmar造ch by mo瞠 w czasie jakiej epidemii, czego mo積a si domy郵i po kr鏒kim odst瘼ie czasu mi璠zy 鄉ierci obu braci. Rodzice ch這pc闚 wykosztowali si nie tylko na nangrobek, ale opatrzyli go r闚nie wzruszaj帷ym, cho nie najwy窺zych lot闚, epitafium:

"C騜 zdo豉 pocieszy serce stroskane
Dzieci drogie ukochane
Wy w Anio堯w dzisiaj rz璠zie
A nam t瘰kno smutno wsz璠zie"

Wykonanie pomniczka powierzono znanemu rze嬌iarzowi Faustynowi Cenglerowi i trzeba przyzna, 瞠 stan掖 on na wysoko軼i zadania.

Spod jego d逝ta wysz豉 rze嬌a przedstawiaj帷a dw鏂h obejmuj帷ych si ch這pc闚, z kt鏎ych starszy zdaje si spokojnie t逝maczy co m這dszemu. U鄉iecha si przy tym lekko, z czym zabawnie kontrastuje rozdziawiona buzia tego ostatniego. W pomniczku tym uderza przede wszytkim realizm przedstawienia: ch這pcy ubrani s zgodnie z 闚czesn mod, kt鏎ej szczeg馧y Cengler po mistrzowsku odda czy to w a簑rowym wyko鎍zeniu spodenek Janka Bohusza czy sznurowanych bucikach obydwu ch這pc闚.

Nastr鎩 ca貫j scenki jest w gruncie rzeczy pogodny, mo積a pomy郵e, 瞠 bracia wracaj z zabawy. A jednak chyba nie przypadkiem Janek Bohusz paluszkiem wskazuje niebo, a Dominik trzyma kwiaty - symbol m這dego, zbyt wcze郾ie przerwanego 篡cia. By mo瞠 Cengler chcia ukaza ch這pc闚 w momencie, kiedy opu軼ili ju ten pad馧 貫z i znale幢i si na drodze do Raju, gdzie przecie id wszytkie grzeczne dzieci. Starszy Janek uspokajaj帷o obejmuje m這dszego braciszka i jednocze郾ie roztacza przed nim obraz Bo瞠j mi這軼i oraz kariery w rz璠zie anio趾闚 ;-) I gdzie tu miejsce na 透y?

Kompozycj t powt鏎zy Cengler w 1873 r. na grobie rodze雟twa Tyrchowskich, chocia ten drugi nagrobek jest jaki taki sztywny i nienaturalny w por闚naniu z pomniczkiem ma造ch Bohusz闚.

Jak zapewne zauwa篡li軼ie, nagrobek Bohusz闚 by dwukrotnie poddany konserwacji. Niestety warszawski klimat nie s逝篡 pomnikom wykonanym w piaskowcu, st康 ju ok. 1990 r. pomnik by brudno-zielony a kamie zaczyna si 逝szczy. Chwa豉 wi璚 konserwatorom, 瞠 odm這dzili ten - jakby nie by這 - ponad 100-letni pomnik.

© Sowa
28.09.2008


Do g鏎y